Nέο Ρυθμιστικό Σχέδιo Αττικής και Νοτιοανατολική Αθήνα

                                               

                                                               Πάνος Τότσικας, Πολεοδόμος    

Στο νέο Ρυθμιστικό Σχέδιο Αττικής περιλαμβάνονται μια  σειρά στρατηγικοί, γενικοί και ειδικοί στόχοι οι οποίοι, θα μπορούσαμε να πούμε ότι κινούνται στην κατεύθυνση της λεγόμενης «βιώσιμης ανάπτυξης».

 Ωστόσο, άν  λάβουμε υπ’όψιν μια σειρά άλλων σχεδίων, προτάσεων,  και προγραμμάτων που προωθούνται παράλληλα με το ΡΣΑ από το ΥΠΕΧΩΔΕ, τον ΟΡΣΑ και άλλους κρατικούς φορείς, διαπιστώνουμε ότι στην πραγματικότητα προωθούνται διαφορετικές κατευθύνσεις και πολιτικές, οι οποίες σε μεγάλο βαθμό βρίσκονται σε αντιπαράθεση με τους διακηρυγμένους στόχους του νέου ΡΣΑ. 

Αναφερόμενος ειδικότερα στην ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Αθήνας, επισημαίνω: 

- Στον χώρο του πρώην αεροδρομίου Ελληνικού δεν προωθείται η δημιουργία ενός «Μητροπολιτικού Πάρκου με περιορισμένης έκτασης αστική ανάπτυξη μικτών χρήσεων , διοίκησης, επιχειρήσεων, τουρισμού και κατοικίας», όπως ισχυρίζοναι οι συντάκτες του νέου ΡΣΑ, αλλά μια μεγάλης κλίμακας οικιστική  επέκταση. Δηλαδή προωθείται ένα νέο οικιστικό συγκρότημα στο οποίο μπορεί να δομηθούν συνολικά, σε διάφορους ορόφους, τουλάχιστον 1.325.000 τ.μ (και όχι 300.000 τμ όπως εμφανίζει παραπλανητικά το ΥΠΕΧΩΔΕ, μπερδεύντας συνειδητά την κάλυψη με την δόμηση), στο οποίο θα στεγάζονται τουλάχιστον 10.000 άνθρωποι ,κάτοικοι, εργαζόμενοι και επισκέπτες.

Για την «εξυπηρέτηση»  του νέου αυτού πολεοδομικού συγκροτήματος, και γενικώτερα της παραλιακής ζώνης, επεκτείνεται στον ορεινό όγκο του Υμηττού η Αττική Οδός, από την Καισαριανή μέχρι την Παραλιακή Λεωφόρο Ποσειδώνος. 

- Η νέα Δυτική Περιφερειακή Λεωφόρος στον Υμηττό και η επέκτασή της μέχρι την Λ.Ποσειδώνος συνολικού μήκους 14,5 περίπου χλμ θα είναι υπογειοποιημένη στο μεγαλύτερο μήκος της. Αυτό ωστόσο δεν σημαίνει ότι δεν προκύπτουν σοβαρά περιβαλλοντικά και κυκλοφοριακά προβλήματα από την κατασκεύη και την λειτουργία της τόσο στο οικοσύστημα και στις ζώνες προστασίας του Υμηττού από όπου διέρχεται, όσο και στους παρακείμενους Δήμους Καισαριανής, Βύρωνα, Ηλιούπολης, Αργυρούπολης, Γλυφάδας και Ελληνικού. Με την νέα Δυτική Περιφερειακή Λεωφόρο Υμηττού, τα οξυμένα σήμερα προβλήματα  της διερχόμενης υπερτοπικής κυκλοφορίας οχημάτων (και ιδιαίτερα Ι.Χ) από τους Δήμους αυτούς, δεν αντιμετωπίζονται με έναν ουσιαστικό τρόπο, απλώς περιορίζονται, για κάποιο μικρό χρονικό διάστημα. 

- Οι «Οδικοί Δακτύλιοι», εξακολουθούν να διέπουν τις επιλογές και του νέου ΡΣΑ, (παρόλα τα αδιέξοδα που έχει προκαλέσει η λειτουργία τους σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες),

χωρίς να είναι σαφή τα όρια τόσο του λεγόμενου «ενδιάμεσου» όσο και του «εξωτερικού δακτυλίου». 

- Οσον αφορά τον προβλεπόμενο από το νέο ΡΣΑ οδικό άξονα της Νοτιο-Ανατολικής

Περιφερειακής Λεωφόρου Υμηττού, δεν προκύπτει η σκοπιμότητά του από τους στόχους και τις κατευθύνσεις του ΡΣΑ. Τόσο η διαδρομή διέλευσής του στον προστατεύομενο δασικό χώρο του Υμηττού πάνω από το Κορωπί όσο και η απόληξή του στην παραλιακή λεωφόρο Σουνίου, στην περιοχή Αγ. Μαρίνας, δεν δικαιολογούν την αναγκαιότητά  ή την προτεραιότητά του σε σχέση με άλλα έργα μεταφορικής υποδομής (μέσα σταθερής τροχιάς).

Όπως ωστόσο δήλωσε ο υπουργός ΠΕΧΩΔΕ, μεταξύ των «επτά κύριων συνιστωσών της προσφοράς των νέων αυτοκινητόδρομων στους κατοίκους του λεκανοπεδίου… είναι και η οργάνωση της ανάπτυξης των περιοχών της Ανατολικής και Νότιας Αττικής μέσα από ένα πλήρες δίκτυο αναβαθμισμένων αξόνων…αφού πλέον οι οδικοί άξονες θα προηγούνται της οικιστικής ανάπτυξης…» (Συνέντευξη Τύπου 17.2.2009).

 

-Η δημιουργία ενός νέου «πόλου ανάπτυξης» μεταξύ των Δήμων Κορωπίου και Βάρης, δεν προβλέπεται από το νέο Ρυθμιστικό Σχέδιο Αττικής, φαίνεται ωστόσο ότι αποτελεί επιλογή κάποιων συγκεκριμένων συμφερόντων που έχουν αγοράσει φτηνή σχετικά γη στη περιοχή αυτή. Έτσι εξηγείται τόσο η άμεση προώθηση της κατασκευής της Νοτιο- Ανατολικής Περιφερειακής Λεωφόρου Υμηττού, (στα πλαίσια της ενιαίας εργολαβίας των 62,5 χλμ των «Νέων αυτοκινητόδρομων Αττικής») όσο και η επιλογή της δημιουργίας μιας ευρείας «Ζώνης Β1» κτιριακών εγκαταστάσεων (εκπαίδευσης, υγείας κλπ), σε ιδιωτικές εκτάσεις, μέσα στην σημερινή Β’Ζώνη προστασίας Υμηττού, μεταξύ Κορωπίου και Βάρης. Αυτό προκύπτει από το υπό τροποποίηση Π.Δ του 1978 για τον Υμηττό που προωθεί ο Οργανισμός Ρυθμιστικού Σχεδίου Αθήνας (ΟΡΣΑ). 

- O ορεινός όγκος του Υμηττού αντιμετωπίζεται από το νέο Ρυθμιστικό Σχέδιο ως «περιαστικό πάρκο αναψυχής και πολιτισμού» και όχι ως ένας δασικός χώρος που απαιτεί καθεστώς απόλυτης προστασίας. Το νότιο τμήμα του ορεινού όγκου στο υπό τροποποίηση Π.Δ του 1978 περιγράφεται ως «περιαστικο-θεματικό πάρκο» το οποίο θα θεσμοθετηθεί με απλή απόφαση του υπουργού ΠΕΧΩΔΕ. Οπως χαρακτηριστικά αναφέρεται «…μετά την δημιουργία του νέου αεροδρομίου και την κατακόρυφη πληθυσμιακή και οικιστική  ανάπτυξη των Μεσογείων , ο Υμηττός τείνει να περικυκλωθεί σχεδόν καθ’ ολοκληρία από οικιστικό ιστό. Συνεπώς είναι πολύ κοντά ο χρόνος που ο Υμηττός θα αντιμετωπίζεται σαν ένα ενιαίο αστικό πάρκο όπως ο Λυκαβηττός η τα Τουρκοβούνια…» 

 Από όσα αναφέρονται παραπάνω προκύπτει ότι το νέο ΡΣΑ, περιλαμβάνει μια σειρά πολιτικές επιλογές οι οποίες κινούνται σε μια διαφορετική κατεύθυνση, πέραν των όποιων διακηρύξεων, γενικών και ειδικών στόχων. 
 

                                                                                                                 15.7.09